Conseggio pe-o patrimònio linguistico ligure

Conseggio ligure

DEIZE

Diçionäio italian-zeneise

rendere

v. tr.
  1. dare indietro qcs. a qcn.

    dâ inderê [ˈdaː iŋdeˈreː]

    rende [ˈreŋde]

    devo renderle il libro che mi ha imprestato due settimane fa

    beseugna che ghe dagghe inderê o libbro ch’a m’à impremuou che l’é doe settemañe

    ti renderò i soldi appena ricevo lo stipendio

    te daiò inderê i dinæ comme reçeivo o stipendio

  2. riportare qcs. a qcn., con enfasi su spostamento

    portâ inderê [purˈtaː iŋdeˈreː]

    rende [ˈreŋde]

    se il prodotto è difettoso, il cliente ha 30 giorni per restituirlo al negozio

    se o produto o l’é ammagagnou, a casaña a l’à 30 giorni pe portâlo inderê a-a butega

  3. riportare qcs. allo stato precedente

    dâ torna [ˈdaː tuːrna]

    rende [ˈreŋde]

    la terapia sperimentale mi ha reso la memoria

    a terapia sperimentale a m’à dæto torna a memöia

  4. contraccambiare

    contracangiâ [kuŋtrakaŋˈdʒaː]

    rende [ˈreŋde]

    è stato così gentile che abbiamo voluto rendergli il favore

    o l’é stæto mai tanto aggaibou che emmo vosciuo contracangiâghe a cortexia

  5. dare rendita

    rende [ˈreŋde]

    frütâ [fryːˈtaː]

    l’investimento ha reso il dieci percento al netto dell’inflazione

    l’investimento o l’a reiso o dexe in sce çento a-o netto de l’inflaçion

  6. far diventare

    fâ vegnî [ˈfaː veˈɲiː]

    rende [ˈreŋde]

    ultimamente lo stress lo ha reso irascibile

    de sti tempi o stress o l’à fæto vegnî rattelloso

    la pioggia ha reso il terreno troppo fangoso per poter giocare a calcio

    l’ægua a l’à fæto vegnî o terren tròppo appätanou pe zugâ à ballon

v. pron.
  1. con valore di copula: venire a essere

    ëse [ˈeːse]

    rendise [ˈreŋdise]

    si è reso necessario adottare provvedimenti straordinari

    l’é stæto neçessäio piggiâ de mesue straordenäie

  2. fare in modo di essere

    rendise [ˈreŋdise]

    non vorrei rendermi antipatico facendo troppe domande

    no vorriæ rendime refuoso con fâ tròppe domande

Coniugaçioin

contracangiâ

Indicativo

Presente

  1. mi contracangio
  2. ti ti contracangi
  3. lê o/a contracangia
  4. niatri contracangemmo
  5. viatri contracangiæ
  6. liatri contracangian

Imperfetto

  1. mi contracangiava
  2. ti ti contracangiavi
  3. lê o/a contracangiava
  4. niatri contracangiavimo
  5. viatri contracangiavi
  6. liatri contracangiavan

Futuo

  1. mi contracangiò
  2. ti ti contracangiæ
  3. lê o/a contracangià
  4. niatri contracangiemo
  5. viatri contracangiei
  6. liatri contracangian

Conzontivo

Presente

  1. che mi contracange
  2. che ti ti contracangi
  3. che lê o/a contracange
  4. che niatri contracangemmo
  5. che viatri contracangiæ
  6. che liatri contracangian

Imperfetto

  1. che mi contracangesse
  2. che ti ti contracangesci
  3. che lê o/a contracangesse
  4. che niatri contracangescimo
  5. che viatri contracangesci
  6. che liatri contracangessan

Condiçionale

  1. mi contracangieiva/contracangiæ
  2. ti ti contracangiësci
  3. lê o/a contracangieiva/contracangiæ
  4. niatri contracangiëscimo
  5. viatri contracangiësci
  6. liatri contracangieivan/contracangiæn

Imperativo

  1. contracangia ti!
  2. contracangemmo niatri!
  3. contracangiæ viatri!

Partiçipio passou

  1. m. s. contracangiou
  2. m. p. contracangiæ
  3. f. s. contracangiâ
  4. f. p. contracangiæ

Gerundio

  1. contracangiando
ëse

Indicativo

Presente

  1. mi son
  2. ti t’ê
  3. lê o/a l’é
  4. niatri semmo
  5. viatri sei
  6. liatri en/son

Imperfetto

  1. mi ea
  2. ti t’ëi
  3. lê o/a l’ea
  4. niatri eimo/emo
  5. viatri ëi
  6. liatri ean

Futuo

  1. mi saiò
  2. ti ti saiæ
  3. lê o/a saià
  4. niatri saiemo
  5. viatri saiei
  6. liatri saian

Conzontivo

Presente

  1. che mi segge
  2. che ti ti seggi
  3. che lê o/a segge/sæ
  4. che niatri seggimo/seggemmo
  5. che viatri seggei/seggiæ
  6. che liatri seggian

Imperfetto

  1. che mi fïse/foïse
  2. che ti ti fïsci/foïsci
  3. che lê o/a fïse/foïse
  4. che niatri fïscimo/foïscimo
  5. che viatri fïsci/foïsci
  6. che liatri fïsan/foïsan

Condiçionale

  1. mi saieiva/saiæ
  2. ti ti saiësci
  3. lê o/a saieiva/saiæ
  4. niatri saiëscimo
  5. viatri saiësci
  6. liatri saieivan/saiæn

Imperativo

  1. seggi ti!
  2. seggimo niatri!
  3. seggei/seggiæ viatri!

Partiçipio passou

  1. m. s. stæto
  2. m. p. stæti
  3. f. s. stæta
  4. f. p. stæte

Gerundio

  1. essendo

Indicativo

Presente

  1. mi fasso
  2. ti ti fæ
  3. lê o/a fa
  4. niatri femmo
  5. viatri
  6. liatri fan

Imperfetto

  1. mi fava/faxeiva
  2. ti ti favi/faxeivi
  3. lê o/a fava/faxeiva
  4. niatri favimo/faxeivimo
  5. viatri favi/faxeivi
  6. liatri favan/faxeivan

Futuo

  1. mi faiò
  2. ti ti faiæ
  3. lê o/a faià
  4. niatri faiemo
  5. viatri faiei
  6. liatri faian

Conzontivo

Presente

  1. che mi fasse
  2. che ti ti fasci
  3. che lê o/a fasse
  4. che niatri femmo
  5. che viatri
  6. che liatri fassan

Imperfetto

  1. che mi fesse
  2. che ti ti fesci
  3. che lê o/a fesse
  4. che niatri fescimo
  5. che viatri fesci
  6. che liatri fessan

Condiçionale

  1. mi faieiva/faiæ
  2. ti ti faiësci
  3. lê o/a faieiva/faiæ
  4. niatri faiëscimo
  5. viatri faiësci
  6. liatri faieivan/faiæn

Imperativo

  1. fanni ti!
  2. femmo niatri!
  3. viatri!

Partiçipio passou

  1. m. s. fæto
  2. m. p. fæti
  3. f. s. fæta
  4. f. p. fæte

Gerundio

  1. fando, faxendo
frütâ

Indicativo

Presente

  1. mi fruto
  2. ti ti fruti
  3. lê o/a fruta
  4. niatri frütemmo
  5. viatri frütæ
  6. liatri frutan

Imperfetto

  1. mi frütava
  2. ti ti frütavi
  3. lê o/a frütava
  4. niatri frütavimo
  5. viatri frütavi
  6. liatri frütavan

Futuo

  1. mi frütiò
  2. ti ti frütiæ
  3. lê o/a frütià
  4. niatri frütiemo
  5. viatri frütiei
  6. liatri frütian

Conzontivo

Presente

  1. che mi frute
  2. che ti ti fruti
  3. che lê o/a frute
  4. che niatri frütemmo
  5. che viatri frütæ
  6. che liatri frutan

Imperfetto

  1. che mi frütesse
  2. che ti ti frütesci
  3. che lê o/a frütesse
  4. che niatri frütescimo
  5. che viatri frütesci
  6. che liatri frütessan

Condiçionale

  1. mi frütieiva/frütiæ
  2. ti ti frütiësci
  3. lê o/a frütieiva/frütiæ
  4. niatri frütiëscimo
  5. viatri frütiësci
  6. liatri frütieivan/frütiæn

Imperativo

  1. fruta ti!
  2. frütemmo niatri!
  3. frütæ viatri!

Partiçipio passou

  1. m. s. frütou
  2. m. p. frütæ
  3. f. s. frütâ
  4. f. p. frütæ

Gerundio

  1. frütando
rende

Indicativo

Presente

  1. mi rendo
  2. ti ti rendi
  3. lê o/a rende
  4. niatri rendemmo
  5. viatri rendei
  6. liatri rendan

Imperfetto

  1. mi rendeiva
  2. ti ti rendeivi
  3. lê o/a rendeiva
  4. niatri rendeivimo
  5. viatri rendeivi
  6. liatri rendeivan

Futuo

  1. mi rendiò
  2. ti ti rendiæ
  3. lê o/a rendià
  4. niatri rendiemo
  5. viatri rendiei
  6. liatri rendian

Conzontivo

Presente

  1. che mi rende
  2. che ti ti rendi
  3. che lê o/a rende
  4. che niatri rendemmo
  5. che viatri rendei
  6. che liatri rendan

Imperfetto

  1. che mi rendesse
  2. che ti ti rendesci
  3. che lê o/a rendesse
  4. che niatri rendescimo
  5. che viatri rendesci
  6. che liatri rendessan

Condiçionale

  1. mi rendieiva/rendiæ
  2. ti ti rendiësci
  3. lê o/a rendieiva/rendiæ
  4. niatri rendiëscimo
  5. viatri rendiësci
  6. liatri rendieivan/rendiæn

Imperativo

  1. rendi ti!
  2. rendemmo niatri!
  3. rendei viatri!

Partiçipio passou

  1. m. s. reiso
  2. m. p. reixi
  3. f. s. reisa
  4. f. p. reise

Gerundio

  1. rendendo