DEIZE
fare chiasso
-
fare rumore schiamazzando fâ do sciato
[ˈfaː du ˈʃaːtu] fâ caladda
[ˈfaː kaˈladˑa] fâ gazzæa
[ˈfaː ɡaˈzɛːa] fâ bordello volg.
[ˈfaː burˈdɛlˑu] ehi, voi due, smettetela di fare chiasso, che è tardi!
ou, viatri doî, ciantæla de fâ do sciato, che l’é tardi!
-
fare un rumore assordante fâ do sciato
[ˈfaː du ˈʃaːtu] fâ do ramadan
[ˈfaː du ramaˈdaŋ] tambanâ
[taŋbaˈnaː] fâ bordello volg.
[ˈfaː burˈdɛlˑu] il vento fa sbattere le persiane, facendo molto chiasso
o vento o sbattaggia e giöxie, con fâ do gran sciato
è tutta la mattina che i vicini di sopra fanno chiasso
l’é tutta a mattin che i vexin de d’ato tambañan
-
di evento o notizia: suscitare una forte reazione fâ do bollezzumme
[ˈfaː du buleˈzymˑe] fâ de l’invexendo
[ˈfaː de l‿iŋveˈʒeŋdu] fâ do sciato
[ˈfaː du ˈʃaːtu] la scoperta scientifica sta facendo chiasso nell’ambiente scientifico
a descoverta scientifica a l’é apreuvo à fâ do bollezzumme inte l’ambiente scientifico
Coniugazioni
fâ
Indicativo
Presente
- mi fasso
- ti ti fæ
- lê o/a fa
- niatri femmo
- viatri fæ
- liatri fan
Imperfetto
- mi fava/faxeiva
- ti ti favi/faxeivi
- lê o/a fava/faxeiva
- niatri favimo/faxeivimo
- viatri favi/faxeivi
- liatri favan/faxeivan
Futuro
- mi faiò
- ti ti faiæ
- lê o/a faià
- niatri faiemo
- viatri faiei
- liatri faian
Congiuntivo
Presente
- che mi fasse
- che ti ti fasci
- che lê o/a fasse
- che niatri femmo
- che viatri fæ
- che liatri fassan
Imperfetto
- che mi fesse
- che ti ti fesci
- che lê o/a fesse
- che niatri fescimo
- che viatri fesci
- che liatri fessan
Condizionale
- mi faieiva/faiæ
- ti ti faiësci
- lê o/a faieiva/faiæ
- niatri faiëscimo
- viatri faiësci
- liatri faieivan/faiæn
Imperativo
- fanni ti!
- femmo niatri!
- fæ viatri!
Participio passato
- m. s. fæto
- m. p. fæti
- f. s. fæta
- f. p. fæte
Gerundio
- fando/faxendo
tambanâ
Indicativo
Presente
- mi tambaño
- ti ti tambañi
- lê o/a tambaña
- niatri tambanemmo
- viatri tambanæ
- liatri tambañan
Imperfetto
- mi tambanava
- ti ti tambanavi
- lê o/a tambanava
- niatri tambanavimo
- viatri tambanavi
- liatri tambanavan
Futuro
- mi tambaniò
- ti ti tambaniæ
- lê o/a tambanià
- niatri tambaniemo
- viatri tambaniei
- liatri tambanian
Congiuntivo
Presente
- che mi tambañe
- che ti ti tambañi
- che lê o/a tambañe
- che niatri tambanemmo
- che viatri tambanæ
- che liatri tambañan
Imperfetto
- che mi tambanesse
- che ti ti tambanesci
- che lê o/a tambanesse
- che niatri tambanescimo
- che viatri tambanesci
- che liatri tambanessan
Condizionale
- mi tambanieiva/tambaniæ
- ti ti tambaniësci
- lê o/a tambanieiva/tambaniæ
- niatri tambaniëscimo
- viatri tambaniësci
- liatri tambanieivan/tambaniæn
Imperativo
- tambaña ti!
- tambanemmo niatri!
- tambanæ viatri!
Participio passato
- m. s. tambanou
- m. p. tambanæ
- f. s. tambanâ
- f. p. tambanæ
Gerundio
- tambanando