Conseggio pe-o patrimònio linguistico ligure

Conseggio ligure

DEIZE

Dizionario italiano-genovese

muovere

v. tr.
  1. mettere in movimento, spostare

    mesciâ [meˈʃaː]

    smettila di muovere la sedia!

    ciantila de mesciâ a carrega!

    ha mosso la torre sulla scacchiera

    a l’à mesciou o ròcco in sciâ scacchea

  2. indurre a fare qcs.

    portâ [purˈtaː]

    il desiderio di giustizia lo ha mosso ad agire

    o dexidëio de giustiçia o l’à portou à agî

  3. suscitare sentimenti, reazioni e sim. in qcn.

    mette (qcs.) (à qcn.) [ˈmetˑe]

    la sua storia mi ha mosso a compassione

    a seu stöia a m’à misso compascion

  4. formulare una critica, un’osservazione e sim.

    [ˈfaː]

    gli ha mosso una critica severa

    o gh’à fæto unna critica dua

muoversi

v. pron.
  1. spostarsi, mettersi o essere in moto

    mesciâse [meˈʃaːse]

    non muovetevi!

    no stæ à mesciâve!

    le foglie si muovono al vento

    e feugge se mescian co-o vento

  2. sbrigarsi

    mesciâse [meˈʃaːse]

    muovetevi che è già sera!

    mesciæve che l’é za seia!

Coniugazioni

Indicativo

Presente

  1. mi fasso
  2. ti ti fæ
  3. o/a fa
  4. niatri femmo
  5. viatri
  6. liatri fan

Imperfetto

  1. mi fava/faxeiva
  2. ti ti favi/faxeivi
  3. o/a fava/faxeiva
  4. niatri favimo/faxeivimo
  5. viatri favi/faxeivi
  6. liatri favan/faxeivan

Futuro

  1. mi faiò
  2. ti ti faiæ
  3. o/a faià
  4. niatri faiemo
  5. viatri faiei
  6. liatri faian

Congiuntivo

Presente

  1. che mi fasse
  2. che ti ti fasci
  3. che lê o/a fasse
  4. che niatri femmo
  5. che viatri
  6. che liatri fassan

Imperfetto

  1. che mi fesse
  2. che ti ti fesci
  3. che lê o/a fesse
  4. che niatri fescimo
  5. che viatri fesci
  6. che liatri fessan

Condizionale

  1. mi faieiva/faiæ
  2. ti ti faiësci
  3. o/a faieiva/faiæ
  4. niatri faiëscimo
  5. viatri faiësci
  6. liatri faieivan/faiæn

Imperativo

  1. fanni ti!
  2. femmo niatri!
  3. viatri!

Participio passato

  1. m. s. fæto
  2. m. p. fæti
  3. f. s. fæta
  4. f. p. fæte

Gerundio

  1. fando/faxendo
mesciâ

Indicativo

Presente

  1. mi mescio
  2. ti ti mesci
  3. o/a mescia
  4. niatri mescemmo
  5. viatri mesciæ
  6. liatri mescian

Imperfetto

  1. mi mesciava
  2. ti ti mesciavi
  3. o/a mesciava
  4. niatri mesciavimo
  5. viatri mesciavi
  6. liatri mesciavan

Futuro

  1. mi mesciò
  2. ti ti mesciæ
  3. o/a mescià
  4. niatri mesciemo
  5. viatri mesciei
  6. liatri mescian

Congiuntivo

Presente

  1. che mi mesce
  2. che ti ti mesci
  3. che lê o/a mesce
  4. che niatri mescemmo
  5. che viatri mesciæ
  6. che liatri mescian

Imperfetto

  1. che mi mescesse
  2. che ti ti mescesci
  3. che lê o/a mescesse
  4. che niatri mescescimo
  5. che viatri mescesci
  6. che liatri mescessan

Condizionale

  1. mi mescieiva/mesciæ
  2. ti ti mesciësci
  3. o/a mescieiva/mesciæ
  4. niatri mesciëscimo
  5. viatri mesciësci
  6. liatri mescieivan/mesciæn

Imperativo

  1. mescia ti!
  2. mescemmo niatri!
  3. mesciæ viatri!

Participio passato

  1. m. s. mesciou
  2. m. p. mesciæ
  3. f. s. mesciâ
  4. f. p. mesciæ

Gerundio

  1. mesciando
mette

Indicativo

Presente

  1. mi metto
  2. ti ti metti
  3. o/a mette
  4. niatri mettemmo
  5. viatri mettei
  6. liatri mettan

Imperfetto

  1. mi metteiva
  2. ti ti metteivi
  3. o/a metteiva
  4. niatri metteivimo
  5. viatri metteivi
  6. liatri metteivan

Futuro

  1. mi mettiò
  2. ti ti mettiæ
  3. o/a mettià
  4. niatri mettiemo
  5. viatri mettiei
  6. liatri mettian

Congiuntivo

Presente

  1. che mi mette
  2. che ti ti metti
  3. che lê o/a mette
  4. che niatri mettemmo
  5. che viatri mettei
  6. che liatri mettan

Imperfetto

  1. che mi mettesse
  2. che ti ti mettesci
  3. che lê o/a mettesse
  4. che niatri mettescimo
  5. che viatri mettesci
  6. che liatri mettessan

Condizionale

  1. mi mettieiva/mettiæ
  2. ti ti mettiësci
  3. o/a mettieiva/mettiæ
  4. niatri mettiëscimo
  5. viatri mettiësci
  6. liatri mettieivan/mettiæn

Imperativo

  1. metti ti!
  2. mettemmo niatri!
  3. mettei viatri!

Participio passato

  1. m. s. misso
  2. m. p. missi
  3. f. s. missa
  4. f. p. misse

Gerundio

  1. mettendo
portâ

Indicativo

Presente

  1. mi pòrto
  2. ti ti pòrti
  3. o/a pòrta
  4. niatri portemmo
  5. viatri portæ
  6. liatri pòrtan

Imperfetto

  1. mi portava
  2. ti ti portavi
  3. o/a portava
  4. niatri portavimo
  5. viatri portavi
  6. liatri portavan

Futuro

  1. mi portiò
  2. ti ti portiæ
  3. o/a portià
  4. niatri portiemo
  5. viatri portiei
  6. liatri portian

Congiuntivo

Presente

  1. che mi pòrte
  2. che ti ti pòrti
  3. che lê o/a pòrte
  4. che niatri portemmo
  5. che viatri portæ
  6. che liatri pòrtan

Imperfetto

  1. che mi portesse
  2. che ti ti portesci
  3. che lê o/a portesse
  4. che niatri portescimo
  5. che viatri portesci
  6. che liatri portessan

Condizionale

  1. mi portieiva/portiæ
  2. ti ti portiësci
  3. o/a portieiva/portiæ
  4. niatri portiëscimo
  5. viatri portiësci
  6. liatri portieivan/portiæn

Imperativo

  1. pòrta ti!
  2. portemmo niatri!
  3. portæ viatri!

Participio passato

  1. m. s. portou
  2. m. p. portæ
  3. f. s. portâ
  4. f. p. portæ

Gerundio

  1. portando

Polirematiche

muovere guerra.