Council for Ligurian Linguistic Heritage

Ligurian Council

DEIZE

Italian-Ligurian (Genoese) dictionary

curiosare

intr. v.
  1. osservare con curiosità

    coiosâ [kujuˈzaː]

    ho curiosato un po’ tra gli scaffali del negozio

    ò coiosou un pö tra e sganzie da butega

  2. ficcare il naso, osservare le cose altrui senza permesso

    nastussâ [nastyˈsaː] (var. annastussâ)1

    coiosâ [kujuˈzaː]

    smettila di curiosare tra le mie cose!

    ciantila de nastussâ tra e mæ cöse!

Learn more

1. Prothesis of [a]- in verbs and nouns

In Genoese, the prothesis – that is, the addition in initial position – of a vowel [a]- is particularly frequent in many verbal forms. These verbs may therefore occur in double form, for example: arregordâ [areɡurˈdaː] ~ regordâ [reɡurˈdaː] “to remember”; addeuviâ [adøːˈvjaː] ~ deuviâ [døːˈvjaː] “to use”; allevâ [aleˈvaː] ~ levâ [leˈvaː] “to remove, take away”; ammiâ [aˈmjaː] ~ miâ [ˈmjaː] “to look”; arrecheugge [areˈkødʒˑe] ~ recheugge [reˈkødʒˑe] “to gather, collect”. Although this phenomenon may originally have had an intensifying function, in practice both forms—with or without the initial vowel—are equivalent and entail no difference in meaning. The phenomenon also affects some deverbal nouns, such as arregòrdo [areˈɡɔːrdu] ~ regòrdo [reˈɡɔːrdu] “memory”, allevamacce [ale(ː)vaˈmatʃˑe] ~ levamacce [ale(ː)vaˈmatʃˑe] “stain remover”, or arrecuggeita [arekyˈdʒejta] ~ recuggeita [rekyˈdʒejta] “collection”. In these cases as well, the two forms normally do not imply any difference in meaning. In DEIZE, forms with or without [a]- prothesis are lemmatized under the variant considered most frequent in general usage.

Conjugations

coiosâ

Indicative

Present

  1. mi coioso
  2. ti ti coiosi
  3. o/a coiosa
  4. niatri coiosemmo
  5. viatri coiosæ
  6. liatri coiosan

Imperfect

  1. mi coiosava
  2. ti ti coiosavi
  3. o/a coiosava
  4. niatri coiosavimo
  5. viatri coiosavi
  6. liatri coiosavan

Future

  1. mi coiosiò
  2. ti ti coiosiæ
  3. o/a coiosià
  4. niatri coiosiemo
  5. viatri coiosiei
  6. liatri coiosian

Subjunctive

Present

  1. che mi coiose
  2. che ti ti coiosi
  3. che lê o/a coiose
  4. che niatri coiosemmo
  5. che viatri coiosæ
  6. che liatri coiosan

Imperfect

  1. che mi coiosesse
  2. che ti ti coiosesci
  3. che lê o/a coiosesse
  4. che niatri coiosescimo
  5. che viatri coiosesci
  6. che liatri coiosessan

Conditional

  1. mi coiosieiva/coiosiæ
  2. ti ti coiosiësci
  3. o/a coiosieiva/coiosiæ
  4. niatri coiosiëscimo
  5. viatri coiosiësci
  6. liatri coiosieivan/coiosiæn

Imperative

  1. coiosa ti!
  2. coiosemmo niatri!
  3. coiosæ viatri!

Past participle

  1. m. s. coiosou
  2. m. p. coiosæ
  3. f. s. coiosâ
  4. f. p. coiosæ

Gerund

  1. coiosando
nastussâ

Indicative

Present

  1. mi nastusso
  2. ti ti nastussi
  3. o/a nastussa
  4. niatri nastussemmo
  5. viatri nastussæ
  6. liatri nastussan

Imperfect

  1. mi nastussava
  2. ti ti nastussavi
  3. o/a nastussava
  4. niatri nastussavimo
  5. viatri nastussavi
  6. liatri nastussavan

Future

  1. mi nastussiò
  2. ti ti nastussiæ
  3. o/a nastussià
  4. niatri nastussiemo
  5. viatri nastussiei
  6. liatri nastussian

Subjunctive

Present

  1. che mi nastusse
  2. che ti ti nastussi
  3. che lê o/a nastusse
  4. che niatri nastussemmo
  5. che viatri nastussæ
  6. che liatri nastussan

Imperfect

  1. che mi nastussesse
  2. che ti ti nastussesci
  3. che lê o/a nastussesse
  4. che niatri nastussescimo
  5. che viatri nastussesci
  6. che liatri nastussessan

Conditional

  1. mi nastussieiva/nastussiæ
  2. ti ti nastussiësci
  3. o/a nastussieiva/nastussiæ
  4. niatri nastussiëscimo
  5. viatri nastussiësci
  6. liatri nastussieivan/nastussiæn

Imperative

  1. nastussa ti!
  2. nastussemmo niatri!
  3. nastussæ viatri!

Past participle

  1. m. s. nastussou
  2. m. p. nastussæ
  3. f. s. nastussâ
  4. f. p. nastussæ

Gerund

  1. nastussando