DEIZE
stare bene
-
godere di buona salute stâ ben
[ˈstaː ˈbeŋ] oggi non sto bene, voglio stare a casa
ancheu no staggo ben, veuggio stâmene in cà
-
trovarsi bene in un luogo o in una situazione stâghe ben
[ˈstaːɡe ˈbeŋ] in montagna sto bene anche d’inverno
in montagna ghe staggo ben d’inverno ascì
-
essere appropriato, convenire ëse ben
[ˈeːse ˈbeŋ] stâ ben
[ˈstaː ˈbeŋ] non sta bene parlare così
no l’é ben parlâ coscì
-
come formula di saluto stâ ben
[ˈstaː ˈbeŋ] ammiâ de stâ ben
[aˈmjaː de ˈstaː ˈbeŋ] arrivederci dottor Rossi, stia bene!
à reveise dottô Rosci, scià l’ammie de stâ ben!
-
essere giusto o meritato per qcn., spesso con tono polemico accattâsela
[akaˈtaːsela] (var. cattâsela)1 voeisela
[ˈvwejsela] ben ti sta, ti avevo avvertito!
ti te l’æ accattâ, t’aiva avvertio!
Learn more
1. Prothesis of [a]- in verbs and nouns
In Genoese, the prothesis – that is, the addition in initial position – of a vowel
Conjugations
accattâ
Indicative
Present
- mi accatto
- ti t’accatti
- lê o/a l’accatta
- niatri accattemmo
- viatri accattæ
- liatri accattan
Imperfect
- mi accattava
- ti t’accattavi
- lê o/a l’accattava
- niatri accattavimo
- viatri accattavi
- liatri accattavan
Future
- mi accattiò
- ti t’accattiæ
- lê o/a l’accattià
- niatri accattiemo
- viatri accattiei
- liatri accattian
Subjunctive
Present
- che mi accatte
- che ti t’accatti
- che lê o/a l’accatte
- che niatri accattemmo
- che viatri accattæ
- che liatri accattan
Imperfect
- che mi accattesse
- che ti t’accattesci
- che lê o/a l’accattesse
- che niatri accattescimo
- che viatri accattesci
- che liatri accattessan
Conditional
- mi accattieiva/accattiæ
- ti t’accattiësci
- lê o/a l’accattieiva/accattiæ
- niatri accattiëscimo
- viatri accattiësci
- liatri accattieivan/accattiæn
Imperative
- accatta ti!
- accattemmo niatri!
- accattæ viatri!
Past participle
- m. s. accattou
- m. p. accattæ
- f. s. accattâ
- f. p. accattæ
Gerund
- accattando
ammiâ
Indicative
Present
- mi ammio
- ti t’ammii
- lê o/a l’ammia
- niatri ammiemmo/ammiemo
- viatri ammiæ
- liatri ammian
Imperfect
- mi ammiava
- ti t’ammiavi
- lê o/a l’ammiava
- niatri ammiavimo
- viatri ammiavi
- liatri ammiavan
Future
- mi ammiò
- ti t’ammiæ
- lê o/a l’ammià
- niatri ammiemo
- viatri ammiei
- liatri ammian
Subjunctive
Present
- che mi ammie
- che ti t’ammii
- che lê o/a l’ammie
- che niatri ammiemmo/ammiemo
- che viatri ammiæ
- che liatri ammian
Imperfect
- che mi ammiesse
- che ti t’ammiesci
- che lê o/a l’ammiesse
- che niatri ammiescimo
- che viatri ammiesci
- che liatri ammiessan
Conditional
- mi ammieiva/ammiæ
- ti t’ammiësci
- lê o/a l’ammieiva/ammiæ
- niatri ammiëscimo
- viatri ammiësci
- liatri ammieivan/ammiæn
Imperative
- ammia ti!
- ammiemmo/ammiemo niatri!
- ammiæ viatri!
Past participle
- m. s. ammiou
- m. p. ammiæ
- f. s. ammiâ
- f. p. ammiæ
Gerund
- ammiando
ëse
Indicative
Present
- mi son
- ti t’ê
- lê o/a l’é
- niatri semmo
- viatri sei
- liatri en/son
Imperfect
- mi ea
- ti t’ëi
- lê o/a l’ea
- niatri eimo/emo
- viatri ëi
- liatri ean
Future
- mi saiò
- ti ti saiæ
- lê o/a saià
- niatri saiemo
- viatri saiei
- liatri saian
Subjunctive
Present
- che mi segge
- che ti ti seggi
- che lê o/a segge/sæ
- che niatri seggimo/seggemmo
- che viatri seggei/seggiæ
- che liatri seggian
Imperfect
- che mi fïse/foïse
- che ti ti fïsci/foïsci
- che lê o/a fïse/foïse
- che niatri fïscimo/foïscimo
- che viatri fïsci/foïsci
- che liatri fïsan/foïsan
Conditional
- mi saieiva/saiæ
- ti ti saiësci
- lê o/a saieiva/saiæ
- niatri saiëscimo
- viatri saiësci
- liatri saieivan/saiæn
Imperative
- seggi ti!
- seggimo niatri!
- seggei/seggiæ viatri!
Past participle
- m. s. stæto
- m. p. stæti
- f. s. stæta
- f. p. stæte
Gerund
- essendo
stâ
Indicative
Present
- mi staggo
- ti ti stæ
- lê o/a stà
- niatri stemmo
- viatri stæ
- liatri stan
Imperfect
- mi stava
- ti ti stavi
- lê o/a stava
- niatri stavimo
- viatri stavi
- liatri stavan
Future
- mi staiò
- ti ti staiæ
- lê o/a staià
- niatri staiemo
- viatri staiei
- liatri staian
Subjunctive
Present
- che mi stagghe
- che ti ti stagghi
- che lê o/a stagghe
- che niatri stemmo
- che viatri stæ
- che liatri staggan
Imperfect
- che mi stesse
- che ti ti stesci
- che lê o/a stesse
- che niatri stescimo
- che viatri stesci
- che liatri stessan
Conditional
- mi staieiva/staiæ
- ti ti staiësci
- lê o/a staieiva/staiæ
- niatri staiëscimo
- viatri staiësci
- liatri staieivan/staiæn
Imperative
- stanni ti!
- stemmo niatri!
- stæ viatri!
Past participle
- m. s. stæto
- m. p. stæti
- f. s. stæta
- f. p. stæte
Gerund
- stando
voei
Indicative
Present
- mi veuggio
- ti ti veu
- lê o/a veu
- niatri voemmo/voemo
- viatri voei
- liatri veuan
Imperfect
- mi voeiva
- ti ti voeivi
- lê o/a voeiva
- niatri voeivimo
- viatri voeivi
- liatri voeivan
Future
- mi vorriò
- ti ti vorriæ
- lê o/a vorrià
- niatri vorriemo
- viatri vorriei
- liatri vorrian
Subjunctive
Present
- che mi veugge
- che ti ti veuggi
- che lê o/a veugge
- che niatri voemmo/voemo
- che viatri voei
- che liatri veuggian
Imperfect
- che mi voesse/voëse
- che ti ti voesci/voësci
- che lê o/a voesse/voëse
- che niatri voescimo/voëscimo
- che viatri voesci/voësci
- che liatri voessan/voësan
Conditional
- mi vorrieiva/vorriæ
- ti ti vorriësci
- lê o/a vorrieiva/vorriæ
- niatri vorriëscimo
- viatri vorriësci
- liatri vorrieivan/vorriæn
Imperative
- veuggi ti!
- voemmo/voemo niatri!
- voei viatri!
Past participle
- m. s. vosciuo
- m. p. vosciui
- f. s. vosciua
- f. p. vosciue
Gerund
- voendo