Conseggio pe-o patrimònio linguistico ligure

Conseggio ligure

DEIZE

Diçionäio italian-zeneise

stare fresco

loc. v.
  1. esclamazione minacciosa che preannuncia un castigo o una sgridata

    se â descorriemo [saː deskuˈrjeːmu] (var. )

    te â faiò intende mi [taː faˈjɔ ŋˈteŋde ˈmi]

    stâ fresco [ˈstaː ˈfresku]

    se arrivi di nuovo in ritardo, stai fresco!

    se ti vëgni torna tardi, se â descorriemo!

    se lo scopre tuo padre, stai fresco!

    se o ô descreuve teu poæ, te â faià intende lê!

  2. per stroncare un’aspettativa ritenuta irrealistica

    aveighene da anâ [aˈvejɡene daː ˈnaː]

    stâ fresco [ˈstaː ˈfresku]

    se pensi di finire il lavoro oggi senza il mio aiuto, stai fresco

    se ti pensi de finî o travaggio ancheu sensa o mæ aggiutto, ti ghe n’æ da anâ

Arregòrdi

Nel secondo significato, ricorrono anche a l’é lì ch’a fia [a ˈl e ˈli k a ˈfiːa], lett. “è lì che fila” e ciappila, ch’a l’é a teu [ˈtʃapˑila k a ˈl e a ˈtøː], lett. “prendila, che è la tua”, più salace e sarcastica.

Coniugaçioin

avei

Indicativo

Presente

  1. mi ò
  2. ti t’æ
  3. o/a l’à
  4. niatri emmo
  5. viatri ei
  6. liatri an

Imperfetto

  1. mi aveiva/aiva
  2. ti t’aveivi/aivi
  3. o/a l’aveiva/aiva
  4. niatri aveivimo/aivimo
  5. viatri aveivi/aivi
  6. liatri aveivan/aivan

Futuo

  1. mi aviò
  2. ti t’aviæ
  3. o/a l’avià
  4. niatri aviemo
  5. viatri aviei
  6. liatri avian

Conzontivo

Presente

  1. che mi agge
  2. che ti t’aggi
  3. che lê o/a l’agge
  4. che niatri aggimo
  5. che viatri aggiæ/aggei
  6. che liatri aggian

Imperfetto

  1. che mi avesse/aise
  2. che ti t’avesci/aisci
  3. che lê o/a l’avesse/aise
  4. che niatri avescimo/aiscimo
  5. che viatri avesci/aisci
  6. che liatri avessan/aisan

Condiçionale

  1. mi avieiva/aviæ
  2. ti t’aviësci
  3. o/a l’avieiva/aviæ
  4. niatri aviëscimo
  5. viatri aviësci
  6. liatri avieivan/aviæn

Imperativo

  1. aggi ti!
  2. aggimo niatri!
  3. aggei/aggiæ viatri!

Partiçipio passou

  1. m. s. avuo
  2. m. p. avui
  3. f. s. avua
  4. f. p. avue

Gerundio

  1. avendo
stâ

Indicativo

Presente

  1. mi staggo
  2. ti ti stæ
  3. o/a stà
  4. niatri stemmo
  5. viatri stæ
  6. liatri stan

Imperfetto

  1. mi stava
  2. ti ti stavi
  3. o/a stava
  4. niatri stavimo
  5. viatri stavi
  6. liatri stavan

Futuo

  1. mi staiò
  2. ti ti staiæ
  3. o/a staià
  4. niatri staiemo
  5. viatri staiei
  6. liatri staian

Conzontivo

Presente

  1. che mi stagghe
  2. che ti ti stagghi
  3. che lê o/a stagghe
  4. che niatri stemmo
  5. che viatri stæ
  6. che liatri staggan

Imperfetto

  1. che mi stesse
  2. che ti ti stesci
  3. che lê o/a stesse
  4. che niatri stescimo
  5. che viatri stesci
  6. che liatri stessan

Condiçionale

  1. mi staieiva/staiæ
  2. ti ti staiësci
  3. o/a staieiva/staiæ
  4. niatri staiëscimo
  5. viatri staiësci
  6. liatri staieivan/staiæn

Imperativo

  1. stanni ti!
  2. stemmo niatri!
  3. stæ viatri!

Partiçipio passou

  1. m. s. stæto
  2. m. p. stæti
  3. f. s. stæta
  4. f. p. stæte

Gerundio

  1. stando