DEIZE
venire
-
recarsi in un luogo vegnî
[veˈɲiː] era venuto a Sestri per cercare lavoro
o l’ea vegnuo à Sestri à çercâse un travaggio
ve l’ho già detto, con voi non vengo
ve l’ò za dito, con viatri no ghe vëgno
siamo venuti di buon’ora per trovare un posto per piantare l’ombrellone
semmo vegnui de bonn’oa pe attrovâ un pòsto pe acciantâ o päsô
quando vieni a trovarmi?
quande ti vëgni à trovâme?
mi viene in mente mio zio
o me vëgne in cheu mæ barba
-
arrivare, provenire vegnîne
[veˈɲiːne] da dove viene quel rumore?
de dond’o ne vëgne quello son?
questo vaso viene da Cipro
sto vaso o ne vëgne da Çipri
-
costare vegnî
[veˈɲiː] vai
[ˈvaj] costâ
[kusˈtaː] quanto viene questa scultura di bronzo?
quant’a vëgne sta scurtua de bronzo?
quanto vengono le banane dal fruttivendolo?
quante vëgnan e bananne da-o besagnin?
-
con funzione ausiliare ëse
[ˈeːse] vegnî
[veˈɲiː] i fiori vengono dati alla gente
e scioî son dæte a-e gente
la madre viene portata all’ospedale
a moæ a vëgne portâ à l’uspiâ
-
volgare: raggiungere l’orgasmo vegnî
[veˈɲiː]
Coniugazioni
costâ
Indicativo
Presente
- mi costo
- ti ti costi
- lê o/a costa
- niatri costemmo
- viatri costæ
- liatri costan
Imperfetto
- mi costava
- ti ti costavi
- lê o/a costava
- niatri costavimo
- viatri costavi
- liatri costavan
Futuro
- mi costiò
- ti ti costiæ
- lê o/a costià
- niatri costiemo
- viatri costiei
- liatri costian
Congiuntivo
Presente
- che mi coste
- che ti ti costi
- che lê o/a coste
- che niatri costemmo
- che viatri costæ
- che liatri costan
Imperfetto
- che mi costesse
- che ti ti costesci
- che lê o/a costesse
- che niatri costescimo
- che viatri costesci
- che liatri costessan
Condizionale
- mi costieiva/costiæ
- ti ti costiësci
- lê o/a costieiva/costiæ
- niatri costiëscimo
- viatri costiësci
- liatri costieivan/costiæn
Imperativo
- costa ti!
- costemmo niatri!
- costæ viatri!
Participio passato
- m. s. costou
- m. p. costæ
- f. s. costâ
- f. p. costæ
Gerundio
- costando
ëse
Indicativo
Presente
- mi son
- ti t’ê
- lê o/a l’é
- niatri semmo
- viatri sei
- liatri en/son
Imperfetto
- mi ea
- ti t’ëi
- lê o/a l’ea
- niatri eimo/emo
- viatri ëi
- liatri ean
Futuro
- mi saiò
- ti ti saiæ
- lê o/a saià
- niatri saiemo
- viatri saiei
- liatri saian
Congiuntivo
Presente
- che mi segge
- che ti ti seggi
- che lê o/a segge/sæ
- che niatri seggimo/seggemmo
- che viatri seggei/seggiæ
- che liatri seggian
Imperfetto
- che mi fïse/foïse
- che ti ti fïsci/foïsci
- che lê o/a fïse/foïse
- che niatri fïscimo/foïscimo
- che viatri fïsci/foïsci
- che liatri fïsan/foïsan
Condizionale
- mi saieiva/saiæ
- ti ti saiësci
- lê o/a saieiva/saiæ
- niatri saiëscimo
- viatri saiësci
- liatri saieivan/saiæn
Imperativo
- seggi ti!
- seggimo niatri!
- seggei/seggiæ viatri!
Participio passato
- m. s. stæto
- m. p. stæti
- f. s. stæta
- f. p. stæte
Gerundio
- essendo
vai
Indicativo
Presente
- mi vao
- ti ti väi
- lê o/a vâ
- niatri vaimmo/vaimo
- viatri vai
- liatri van
Imperfetto
- mi vaiva
- ti ti vaivi
- lê o/a vaiva
- niatri vaivimo
- viatri vaivi
- liatri vaivan
Futuro
- mi varriò
- ti ti varriæ
- lê o/a varrià
- niatri varriemo
- viatri varriei
- liatri varrian
Congiuntivo
Presente
- che mi vagge
- che ti ti vaggi
- che lê o/a vagge
- che niatri vaggemmo/vaggimo
- che viatri vaggei
- che liatri vaggian
Imperfetto
- che mi vaise
- che ti ti vaisci
- che lê o/a vaise
- che niatri vaiscimo
- che viatri vaisci
- che liatri vaisan
Condizionale
- mi varrieiva/varriæ
- ti ti varriësci
- lê o/a varrieiva/varriæ
- niatri varriëscimo
- viatri varriësci
- liatri varrieivan/varriæn
Imperativo
- vaggi ti!
- vaggemmo/vaggimo niatri!
- vaggei viatri!
Participio passato
- m. s. varsciuo
- m. p. varsciui
- f. s. varsciua
- f. p. varsciue
Gerundio
- vaindo
vegnî
Indicativo
Presente
- mi vëgno
- ti ti vëgni
- lê o/a vëgne/ven
- niatri vegnimmo
- viatri vegnî
- liatri vëgnan
Imperfetto
- mi vegniva
- ti ti vegnivi
- lê o/a vegniva
- niatri vegnivimo
- viatri vegnivi
- liatri vegnivan
Futuro
- mi vegniò
- ti ti vegniæ
- lê o/a vegnià
- niatri vegniemo
- viatri vegniei
- liatri vegnian
Congiuntivo
Presente
- che mi vëgne
- che ti ti vëgni
- che lê o/a vëgne
- che niatri vegnimmo
- che viatri vegnî
- che liatri vëgnan
Imperfetto
- che mi vegnisse
- che ti ti vegnisci
- che lê o/a vegnisse
- che niatri vegniscimo
- che viatri vegnisci
- che liatri vegnissan
Condizionale
- mi vegnieiva/vegniæ
- ti ti vegniësci
- lê o/a vegnieiva/vegniæ
- niatri vegniëscimo
- viatri vegniësci
- liatri vegnieivan/vegniæn
Imperativo
- vëgni ti!
- vegnimmo niatri!
- vegnî viatri!
Participio passato
- m. s. vegnuo
- m. p. vegnui
- f. s. vegnua
- f. p. vegnue
Gerundio
- vegnindo
Polirematiche
→ ben venga, → non tutto il male viene per nuocere, → ti venisse un accidente, → venire a capo, → venire a conoscenza, → venire a fagiolo, → venire ai fatti, → venire al punto, → venire alle mani, → venire il ghiribizzo, → venire il grillo, → venire in mente, → venire meno.