DEIZE
alzare
-
sollevare, elevare tiâ sciù
[ˈtjaː ˈʃy] ïsâ
[iːˈsaː] erze
[ˈɛːrze] puoi alzare un pochino la tenda della finestra?
ti peu tiâ sciù un pittin a tendia do barcon?
alzarsi
-
mettersi in piedi tiâse sciù
[ˈtjaːse ˈʃy] stâ sciù
[ˈstaː ˈʃy] mi sono alzata dalla sedia
son stæta sciù d’in sciâ carrega
durante lo spettacolo una persona si è alzata
durante a representaçion unna persoña s’é tiâ sciù
-
svegliarsi stâ sciù (d’in letto)
[ˈstaː ˈʃy] sätâ sciù
[saːˈtaː ˈʃy] stamattina mi sono alzato alle sette
stamattin son stæto sciù à sett’oe
-
elevarsi ïsâse
[iːˈsaːse] erzise
[ˈɛːrzise] si sono alzati in punta di piedi
se son ïsæ in ponta de pê
Coniugaçioin
erze
Indicativo
Presente
- mi erzo
- ti t’erzi
- lê o/a l’erze
- niatri erzemmo
- viatri erzei
- liatri erzan
Imperfetto
- mi erzeiva
- ti t’erzeivi
- lê o/a l’erzeiva
- niatri erzeivimo
- viatri erzeivi
- liatri erzeivan
Futuo
- mi erziò
- ti t’erziæ
- lê o/a l’erzià
- niatri erziemo
- viatri erziei
- liatri erzian
Conzontivo
Presente
- che mi erze
- che ti t’erzi
- che lê o/a l’erze
- che niatri erzemmo
- che viatri erzei
- che liatri erzan
Imperfetto
- che mi erzesse
- che ti t’erzesci
- che lê o/a l’erzesse
- che niatri erzescimo
- che viatri erzesci
- che liatri erzessan
Condiçionale
- mi erzieiva/erziæ
- ti t’erziësci
- lê o/a l’erzieiva/erziæ
- niatri erziëscimo
- viatri erziësci
- liatri erzieivan/erziæn
Imperativo
- erzi ti!
- erzemmo niatri!
- erzei viatri!
Partiçipio passou
- m. s. erto
- m. p. erti
- f. s. erta
- f. p. erte
Gerundio
- erzendo
ïsâ
Indicativo
Presente
- mi ïso
- ti t’ïsi
- lê o/a l’ïsa
- niatri ïsemmo
- viatri ïsæ
- liatri ïsan
Imperfetto
- mi ïsava
- ti t’ïsavi
- lê o/a l’ïsava
- niatri ïsavimo
- viatri ïsavi
- liatri ïsavan
Futuo
- mi ïsiò
- ti t’ïsiæ
- lê o/a l’ïsià
- niatri ïsiemo
- viatri ïsiei
- liatri ïsian
Conzontivo
Presente
- che mi ïse
- che ti t’ïsi
- che lê o/a l’ïse
- che niatri ïsemmo
- che viatri ïsæ
- che liatri ïsan
Imperfetto
- che mi ïsesse
- che ti t’ïsesci
- che lê o/a l’ïsesse
- che niatri ïsescimo
- che viatri ïsesci
- che liatri ïsessan
Condiçionale
- mi ïsieiva/ïsiæ
- ti t’ïsiësci
- lê o/a l’ïsieiva/ïsiæ
- niatri ïsiëscimo
- viatri ïsiësci
- liatri ïsieivan/ïsiæn
Imperativo
- ïsa ti!
- ïsemmo niatri!
- ïsæ viatri!
Partiçipio passou
- m. s. ïsou
- m. p. ïsæ
- f. s. ïsâ
- f. p. ïsæ
Gerundio
- ïsando
sätâ
Indicativo
Presente
- mi sato
- ti ti sati
- lê o/a sata
- niatri sätemmo
- viatri sätæ
- liatri satan
Imperfetto
- mi sätava
- ti ti sätavi
- lê o/a sätava
- niatri sätavimo
- viatri sätavi
- liatri sätavan
Futuo
- mi sätiò
- ti ti sätiæ
- lê o/a sätià
- niatri sätiemo
- viatri sätiei
- liatri sätian
Conzontivo
Presente
- che mi sate
- che ti ti sati
- che lê o/a sate
- che niatri sätemmo
- che viatri sätæ
- che liatri satan
Imperfetto
- che mi sätesse
- che ti ti sätesci
- che lê o/a sätesse
- che niatri sätescimo
- che viatri sätesci
- che liatri sätessan
Condiçionale
- mi sätieiva/sätiæ
- ti ti sätiësci
- lê o/a sätieiva/sätiæ
- niatri sätiëscimo
- viatri sätiësci
- liatri sätieivan/sätiæn
Imperativo
- sata ti!
- sätemmo niatri!
- sätæ viatri!
Partiçipio passou
- m. s. sätou
- m. p. sätæ
- f. s. sätâ
- f. p. sätæ
Gerundio
- sätando
stâ
Indicativo
Presente
- mi staggo
- ti ti stæ
- lê o/a stà
- niatri stemmo
- viatri stæ
- liatri stan
Imperfetto
- mi stava
- ti ti stavi
- lê o/a stava
- niatri stavimo
- viatri stavi
- liatri stavan
Futuo
- mi staiò
- ti ti staiæ
- lê o/a staià
- niatri staiemo
- viatri staiei
- liatri staian
Conzontivo
Presente
- che mi stagghe
- che ti ti stagghi
- che lê o/a stagghe
- che niatri stemmo
- che viatri stæ
- che liatri staggan
Imperfetto
- che mi stesse
- che ti ti stesci
- che lê o/a stesse
- che niatri stescimo
- che viatri stesci
- che liatri stessan
Condiçionale
- mi staieiva/staiæ
- ti ti staiësci
- lê o/a staieiva/staiæ
- niatri staiëscimo
- viatri staiësci
- liatri staieivan/staiæn
Imperativo
- stanni ti!
- stemmo niatri!
- stæ viatri!
Partiçipio passou
- m. s. stæto
- m. p. stæti
- f. s. stæta
- f. p. stæte
Gerundio
- stando
tiâ
Indicativo
Presente
- mi tio
- ti ti tii
- lê o/a tia
- niatri tiemmo/tiemo
- viatri tiæ
- liatri tian
Imperfetto
- mi tiava
- ti ti tiavi
- lê o/a tiava
- niatri tiavimo
- viatri tiavi
- liatri tiavan
Futuo
- mi tiò
- ti ti tiæ
- lê o/a tià
- niatri tiemo
- viatri tiei
- liatri tian
Conzontivo
Presente
- che mi tie
- che ti ti tii
- che lê o/a tie
- che niatri tiemmo/tiemo
- che viatri tiæ
- che liatri tian
Imperfetto
- che mi tiesse
- che ti ti tiesci
- che lê o/a tiesse
- che niatri tiescimo
- che viatri tiesci
- che liatri tiessan
Condiçionale
- mi tieiva/tiæ
- ti ti tiësci
- lê o/a tieiva/tiæ
- niatri tiëscimo
- viatri tiësci
- liatri tieivan/tiæn
Imperativo
- tia ti!
- tiemmo/tiemo niatri!
- tiæ viatri!
Partiçipio passou
- m. s. tiou
- m. p. tiæ
- f. s. tiâ
- f. p. tiæ
Gerundio
- tiando
Polirematiche
→ alzare il prezzo, → alzare la cresta, → alzare le spalle, → alzarsi da una sedia, → alzarsi dal letto.